(1362-1307ش)، معلم و مبتکر شیوۀ نوین در تدریس ابتدایی.
زندگی و زمانه
سیّد حسن نیّرزاده نوری فرزند غلامحسین، سال 1307ش در محله پامنار تهران متولد شد. تحصیلات ابتدایی را در دبستان انتصاریه، و متوسّطه را در دبیرستان دارالفنون گذراند. نیّرزاده فعالیت آموزشی خود را حدود سال 1332ش در مدارس جنوب تهران آغاز کرد.
خدمات و افتخارات
در دوران دبستان به دلیل سختگیریهای زیاد معلمان، سیّد حسن تصمیم گرفت در آینده شغل معلمی را انتخاب کند تا راهنمای دیگران شود؛ چرا که او به آموزش غیرمستقیم معتقد بود. همیشه از شیوههای قدیمیِ تدریس در مدارس که با کتک زدن و مداد گذاشتن لای انگشتها و لاله گوش همراه بود، به شدت مخالفت میکرد و همیشه در فکر این بود که طرحی ایجاد کند تا دانشآموزان با عشق به دیدار معلم و کتاب به مدرسه بروند.
او بیش از سی سال در زمینه روش تدریس خود کار کرد و پس از بررسی و تحقیق روش باغچهبان، تصمیم گرفت با روشی جدید حروف الفبا را تدریس کند. میگفت: نباید دانشآموز بفهمد که میخواهیم به او تکلیف دهیم تا درس بخواند. درس خواندن از روی اجبار در جان و دل کودک باقی نمیماند. به همین دلیل روش ابداعی خود را سی سال به بسیاری از معلمان تدریس کرد.
او در مدارس دبستان، سالیان سال با نمایشهای دلنشین و جذّاب خود کودکان را به وجد میآورد تا آنجا که آنها قوانین خشک مدارس و کلاسها را از یاد میبردند. نیّرزاده با وجود سن زیاد، روحی لطیف داشت و بسیار نزدیک به کودکان خصوصاً کلاس اولیها بود؛ معلم معروفی که شیوهای ماندگار در آموزش دانشآموزان ابتدایی در کشور ابداع کرده است. شیوه تدریس مرحوم نیّرزاده به گونهای بود که کودکان با شوق و شعف، صبح زود برای دیدن معلم خود راهی مدرسه میشدند.
برنامۀ او در سالهای آغازین دهۀ شصت قرن چهاردهم شمسی ، از تلویزیون پخش میشد. او در قالب پیرمردی روستایی و با صداقت و مهربانی، و با لباسی بلند و کلاهی بر سر و عصایی در دست، راوی نمایشی میشد که خودش به جای تکتک شخصیتهای قصه، با تغییر صدا و شکل و شمایل و اداهای مخصوص، الفبای زندگی میآموخت و هرجایی هم که لازم بود با صدای گرمِ خود آوازی سرمیداد و دانشآموزان را با خود همراه میکرد.
کار نیّرزاده فقط آموزش الفبا نبود، او مفاهیم تربیتی را نیز از این طریق به دانشآموزان منتقل میکرد و هر درس استاد نکات فراوان تربیتی و اخلاقی داشت.
درگذشت
استاد نیّرزاده، سال 1362ش دار فانی را وداع گفت و در جوار حضرت عبدالعظیم(ع)، صحن باغ توتی دفن شد.
منبع: «همان معلمی که دوست بچهها بود...»، مجید زندی، چاپ شده در: روزنامه جمهوری اسلامی، 6 اردیبهشت 1386ش.
